PbO ince filmlerin sol-jel tekniğiyle üretilmesi ve bazı özelliklerinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KADİR ÖZTÜRK

Danışman: Eyüp Fahri Keskenler

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yapılan tez çalışmasında PbO ince film sol-jel tekniği ile üretilmiş XRD, SEM, EDS, optiksel ve elektriksel sonuçları analiz edilmiştir. Numune için gerekli çözeltiler hazırlanmış ardından Spin-coater cihazı yardımıyla 2500 rpm'de 20 saniye boyunca döndürülerek Sol-jel'in temizlenmiş cam numune üzerinde homojen bir şekilde kaplanması sağlanmıştır. Cam örnek 100 ℃'lik fırında kuruması için 5 dk boyunca bekletilmiş ve bu işlem on tur boyunca tekrarlanmıştır. Elde edilen ince filmin XDR analizinde 2θ (25,22) açısında (101) piki net bir şekilde gözlemlenmiştir. Kristal yapısının XRD görüntüleri ve literatürden faydalanılarak tetragonal olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ortalama tanecik boyutu 6,8 Å olarak hesaplanmıştır. SEM görüntülerinde filmin homojen bir yapıya sahip olduğu görülmüştür. Yapılan optiksel analizlerde numunenin ortalama %95 üzerinde bir geçirgenliğe sahip olduğu anlaşılmıştır buda güneş enerjisi uygulamaları için önemli bir avantaj olabileceği düşünülmektedir. Yapılan çalışmada elde edilen filmin yasak enerji bandı ve soğurma grafikleri Tauc yasası olarak bilinen denklem sonucu Eg = 2,72 eV olarak bulunmuştur. Taşıyıcı yoğunluğu 2 × 1014 cm-3, özdirenci 3,23 × 103 Ω cm olarak hesaplanmıştır ayrıca numunenin tipi Sıcak uç yöntemiyle p-tipi olarak tespit edilmiştir. 300-900 nm dalga boyu aralığında fotolüminesans ölçümleri yapılarak farklı kusur çeşitlerine göre pikler gözlemlenmiştir.