9 Sınıf Fizik Dersi Akışkanlar Ünitesine Yönelik Yapay Zeka Destekli Simülasyon Tabanlı Rehberli Sorgulama Öğrenme Ortamının Tasarlanması Geliştirilmesi ve Değerlendirilmesi
Reisoğlu İ. (Yürütücü), Eryılmaz Toksoy S., Kurtoğlu Y. B.
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2026 - 2027
- Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
- Destek Programı: BAP Araştırma Projesi
- Başlama Tarihi: Kasım 2026
- Bitiş Tarihi: Mayıs 2027
Proje Özeti
| Projenin amacı, 9. sınıf fizik dersi “Akışkanlar” ünitesinin basınç konularına yönelik, simülasyon tabanlı rehberli sorgulama yaklaşımıyla geliştirilmiş öğrenme ortamına entegre edilecek yapay zekâ destekli bir geri bildirim modülü tasarlamak, geliştirmek ve değerlendirmektir. Öğrenme ortamı, yapay zekâ destekli geri bildirime uygun biçimde yeniden tasarlanacak; modül, ünite kapsamındaki etkinliklerin sorgulama akışına entegre edilecektir. Modülün temelinde, yurt içinde sunulan ve uygulama programlama arayüzü (API) üzerinden erişilen Türkçe bir büyük dil modeli hizmeti yer alacaktır. Model üzerinde eğitim veya ince ayar yapılmayacak; sorgulama basamaklarına duyarlı, doğrudan cevap yerine öğrenciyi muhakemeye yönlendiren ipuçları, istem mühendisliği ve az örnekli öğrenmeyle üretilecektir. Geri bildirimler, öğrencinin destek türünü seçebildiği bir kurguyla sunulacaktır. Araştırma, tasarım tabanlı araştırmanın analiz ve keşif, tasarım ve geliştirme ile değerlendirme ve yansıtma döngüleriyle iki aşamada yürütülecektir. Birinci aşamada modülün teknik geçerliği, ürettiği geri bildirimlerin uzman değerlendirmesindeki pedagojik uygunluğu üzerinden sınanacaktır. İkinci aşamada yapay zekâ destekli geri bildirim koşulu, aynı simülasyonların geleneksel öğretmen rehberliğiyle sunulduğu koşulla, ön test–son test kontrol gruplu yarı-deneysel desende akademik başarı, bilimsel sorgulama becerileri ve üst bilişsel beceriler açısından karşılaştırılacaktır. Saha çalışması, Rize'de iki 9. sınıf şubesindeki yaklaşık 50–60 öğrenciyle gerçekleştirilecektir. Sorgulama basamaklarına duyarlı yapay zekâ geri bildiriminin öğretmen rehberliğiyle karşılaştırılmasına Türk eğitim bağlamında rastlanmadığından, bulgular bu boşluğa ilişkin ilk ulusal ampirik kanıtları oluşturacaktır. Proje sonunda yeniden kullanılabilir Türkçe bir geri bildirim modülü, uzman onaylı bir örnek/değerlendirme kümesi, pedagojik bir rubrik ve aktarılabilir tasarım ilkeleri elde edilmesi beklenmektedir. |