Ebū 'Ubeyde'nin (ö.210) Mecāzu'l-Ḳur'ān'ı ile el-Aḫfeş el-Evsaṭ'ın (ö.215) Me'āni'l-Ḳur'ān'ının Konularına Göre Mukayesesi

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri, Türkiye

Tez Danışmanı: Mehmet Akif Koç

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu çalışma giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın konusu, problemi ve amacı, kapsam ve sınırlılıklarıyla yöntemi aktarılmıştır. İlk olarak Ebū ‘Ubeyde’nin ilmi kişiliği ve Mecāzu’l-Ḳur’ān’ı telif etme sebebi aktarılmış ve M. Fuad Sezgin’in Mecāzu’l-Ḳur’ān’ın girişinde eserin el yazmaları, ismi ve muhtevası hakkında verdiği bilgiler tartışılmıştır. Devamında el-Aḫfeş el-Evsaṭ’ın ilmi kişiliği ile eseri Me‘āni’l-Ḳur’ān’ın telif edilme sebebi üzerinde durulmuş ve eserinin özgünlüğü hakkında muhakkiki Abdulemir Muhammed Emin el-Verd’in değerlendirmeleri incelenmiştir. Birinci bölümde, Mecāzu’l-Ḳur’ān ile Me‘āni’l-Ḳur’ān usul konularına; ikinci bölümde, dilbilim konularına göre mukayesesi yapılmıştır. Sonuç bölümünde ise her iki eserin muhakkiklerinin ileri sürdükleri görüşler ve yapılan mukayese hakkında genel bir değerlendirme yapılmıştır.