İŞİTME ENGELLİLER OKULUNDA MATEMATİK ÖĞRETİMİNDE BEDENLENMİŞ ÖĞRENME YÖNTEMLERİNİN UYGULANIŞI: ÖĞRETMEN PERSPEKTİFLERİ, ZORLUKLAR VE KAZANIMLAR
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Anadolu Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Elif Akay
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu araştırma, bir işitme engelliler okulunda görev yapan öğretmenlerin matematik derslerinde bedenlenmiş öğrenme tekniklerini nasıl kullandıklarını, bu süreçte karşılaştıkları zorlukları ve elde ettikleri yararları derinlemesine incelemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş ve bütüncül tek durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırma, Rize ilinde bulunan bir işitme engelliler okulunda okul öncesinden meslek lisesine uzanan farklı kademelerde görev yapan beş öğretmenle yürütülmüştür. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler, katılımcı gözlem, araştırmacı günlüğü ve doküman incelemesi yoluyla toplanmış, sürecin ortasında öğretmenlere bedenlenmiş öğrenme konusunda bir bilgilendirme toplantısı düzenlenerek toplantı öncesi ve sonrası uygulamalar karşılaştırmalı biçimde değerlendirilmiştir. Bulgular, bedenlenmiş öğrenme tekniklerinin kullanımında eğitim kademeleri arasında belirgin farklılıklar bulunduğunu okul öncesinde tekniklerin merkezi bir pedagojik yapı oluştururken ilkokul ve lise kademelerinde uygulamaya neredeyse hiç yansımadığını göstermiştir. Öğretmenler bedenlenmiş teknikleri çoğunlukla kuramsal bir tercih olarak değil, sözel iletişimin kısıtlandığı durumlarda zorunluluk olarak benimsemektedir. Tekniklerin uygulandığı derslerde öğrencilerin dikkat süreleri uzamış, motivasyon ve öğrenmenin kalıcılığı artmış, sınıf yönetimi kolaylaşmıştır. Bilgilendirme toplantısının özellikle lise kademesinde belirgin bir dönüşüm yarattığı, ancak kalıcı değişimin öğretmenin motivasyonuna ve kurumsal desteğe bağlı olduğu saptanmıştır. Araştırma, bedenlenmiş öğrenmenin işitme yetersizliği olan öğrencilerin eğitiminde işitsel kanalın kısıtlılığını telafi eden temel bir eğitim aracı olduğunu öğretmen yetiştirme programlarına ve hizmetiçi eğitimlere sistematik biçimde entegre edilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.