SINIF ÖĞRETMENLERİ İÇİN FEN-TEKNOLOJİ-TOPLUM (FTT) YAKLAŞIMINA YÖNELİK BİR HİZMET-İÇİ EĞİTİM KURS PROGRAMI GELİŞTİRİLMESİ VE ETKİLİLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Prof.Dr. Salih Çepni
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışmada, sınıf öğretmenlerinin Fen-Teknoloji-Toplum (FTT) yaklaşımına dayalı fen ve teknoloji öğretim yapabilmeleri için gerekli olan bilgi ve beceriyi kazanmalarını amaçlayan bir Hizmet-içi Eğitimi (HİE) kurs programı geliştirilmiş, uygulanmış ve kursa katılan öğretmenlerin uygulamaları ve onların öğrencilerinin kavram bilgisi, tutum ve yaratıcılıkları üzerinde etkililiğini araştırılmıştır. Çalışmanın örneklemini 15 sınıf öğretmeni ve onların öğrencileri oluşturmuştur. Özel durum çalışma yönteminin kullanıldığı çalışmada, veriler; anket, mülakat, gözlem ve doküman analizi incelemesi yolu ile toplanmıştır. Çalışma; HİE kursunun geliştirilmesi, pilot uygulaması, esas uygulaması ve değerlendirmesi olmak üzere birbirini takip eden dört aşamada tamamlanmıştır.Elde edilen verilerden, HİE kursunun sınıf öğretmenlerinin fen, teknoloji, toplum ve çevre arasındaki ilişkiyi kavramalarında önemli etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Öğretmenler HİE kurunda ?FTT yaklaşımına yönelik öğretim yapma bilgi ve becerisi?ni farklı seviyede kazanmışlardır; 7 öğretmenin iyi seviyede, 4 öğretmenin orta seviyede ve 4 öğretmenin düşük seviyede olduğu görülmüştür. HİE kursunun değerlendirme aşamasında üç farklı seviyeden ikişer öğretmen olmak üzere toplam altı öğretmenin fen ve teknoloji öğretim uygulamalarına bakıldığında; iyi ve orta seviyede olan öğretmenlerin öğretim davranışları önceki haftalara göre pozitif yönde bir değişme gösterirken, düşük olan seviyede öğretmenlerde fark edilecek bir değişmenin meydana gelmediği görülmüştür. Öğretmenlerin öğretimleri sonucunda öğrenci grupları arasında, konu kavram bilgisi kazanımında anlamlı bir farklılığın olmadığı, fen ve teknoloji dersine karşı tutum ve yaratıcı düşünme becerilerinin gelişimi karşılaştırıldığında ise başarı seviyesi iyi ve orta olan öğretmenlerin öğrenci grupları lehine anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: FTT Yaklaşımı, Fen ve teknoloji öğretim programı, Hizmet-İçi EğitimBu çalışmada, sınıf öğretmenlerinin Fen-Teknoloji-Toplum (FTT) yaklaşımına dayalı fen ve teknoloji öğretim yapabilmeleri için gerekli olan bilgi ve beceriyi kazanmalarını amaçlayan bir Hizmet-içi Eğitimi (HİE) kurs programı geliştirilmiş, uygulanmış ve kursa katılan öğretmenlerin uygulamaları ve onların öğrencilerinin kavram bilgisi, tutum ve yaratıcılıkları üzerinde etkililiğini araştırılmıştır. Çalışmanın örneklemini 15 sınıf öğretmeni ve onların öğrencileri oluşturmuştur. Özel durum çalışma yönteminin kullanıldığı çalışmada, veriler; anket, mülakat, gözlem ve doküman analizi incelemesi yolu ile toplanmıştır. Çalışma; HİE kursunun geliştirilmesi, pilot uygulaması, esas uygulaması ve değerlendirmesi olmak üzere birbirini takip eden dört aşamada tamamlanmıştır.Elde edilen verilerden, HİE kursunun sınıf öğretmenlerinin fen, teknoloji, toplum ve çevre arasındaki ilişkiyi kavramalarında önemli etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Öğretmenler HİE kurunda ?FTT yaklaşımına yönelik öğretim yapma bilgi ve becerisi?ni farklı seviyede kazanmışlardır; 7 öğretmenin iyi seviyede, 4 öğretmenin orta seviyede ve 4 öğretmenin düşük seviyede olduğu görülmüştür. HİE kursunun değerlendirme aşamasında üç farklı seviyeden ikişer öğretmen olmak üzere toplam altı öğretmenin fen ve teknoloji öğretim uygulamalarına bakıldığında; iyi ve orta seviyede olan öğretmenlerin öğretim davranışları önceki haftalara göre pozitif yönde bir değişme gösterirken, düşük olan seviyede öğretmenlerde fark edilecek bir değişmenin meydana gelmediği görülmüştür. Öğretmenlerin öğretimleri sonucunda öğrenci grupları arasında, konu kavram bilgisi kazanımında anlamlı bir farklılığın olmadığı, fen ve teknoloji dersine karşı tutum ve yaratıcı düşünme becerilerinin gelişimi karşılaştırıldığında ise başarı seviyesi iyi ve orta olan öğretmenlerin öğrenci grupları lehine anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir.