Yeraltı maden işletmelerinde mesleki kas iskelet sistemi hastalıklarının görülme sıklığı ve iş performansına etkisi


Creative Commons License

Dr. Öğr. Üyesi MELİKE YAĞCI

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Avrasya Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Dr. Öğretim Üyesi Osman Yıldızlar; Dr.Öğretim Üyesi Murat Yıldırım

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Mesleki Kas İskelet Sistemi Hastalıkları (MKİSH) madencilerde önemli bir sağlık sorunudur. Bu çalışma, Rize ilinde mekanize üretim yapan bir yeraltı bakır maden işletmesinde mavi yakalı operasyon bölümü işçilerinde MKİSH sıklığını saptamak üzere tanımlayıcı olarak başlamış; ergonomi eğitimi ve egzersiz uygulamalarının işçilerde biyopsikososyal açıdan etkisini araştırmak üzere deneysel olarak tamamlanmıştır. Araştırmanın ilk aşamasında 109 kişi üzerinde Kişisel Bilgi Formu, Genişletilmiş Nordic Kas İskelet Ölçeği (G-Nordic) kullanılarak tanımlayıcı bilgilere ulaşılmıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında; son 12 ay içinde vücudunun herhangi bir bölgesinde kas iskelet sistemi şikayeti saptanan, katılım kriterlerini sağlayan işçiler ergonomi eğitimi ve egzersiz programına dahil edilmiştir (n=65). Ergonomi eğitimi ve egzersiz programı öncesi ve sonrası veriler G-Nordic, Minnesota İş Doyum Ölçeği, Hızlı Maruziyet Değerlendirme Ölçeği (HMD), VKİ, Otur Uzan Testi, Modifiye 'Biering Sorenson' Testi kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre son 12 ay içinde kas iskelet sistemi şikayeti sıklığı %78 (n=109)'dir. Ergonomi eğitimi ve egzersiz programı öncesi-sonrası karşılaştırılmasında dokuz vücut bölgesinde kas iskelet sistemi şikayetlerinde azalma bulunmuştur (p<0.005). Seçilen tüm görevlerin HMD risk puanlarında ve Minnesota İş Doyum Ölçeği ile fiziksel uygunluk parametrelerinde anlamlı düzelme bulunmuştur (p<0.001). Ergonomi eğitimi ve egzersiz programı madencilerde MKİSH ile mücadelede etkilidir.