Amaç: Bu çalışma hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda depresyon ve anksiyetenin uyku kalitesi üzerine etkilerini araştırmak ve bu ilişkileri değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Çalışma Türkiye’de bir eğitim ve araştırma hastanesinde kesitsel bir tasarımla yürütüldü. Çalış - maya 101 hemodiyaliz hastası ve 100 sağlıklı kontrol grubu dahil edilmiştir. Örneklem büyüklüğü G*Power yazılımı kullanılarak hesaplandı (etki büyüklüğü = 0,48, α = 0,05, güç = 0,95) ve en az 180 katılımcıya ihtiyaç duyuldu. Veri toplama aracı olarak Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADS), Pittsburgh Uyku Kali- tesi İndeksi (PSQI), Uykusuzluk Şiddeti İndeksi (ISI) ve Epworth Uykululuk Ölçeği (ESS) kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS yazılımı ile analiz edilmiş, gruplar arası karşılaştırmalar için bağımsız örneklem t-testi ve değişkenler arasındaki korelasyon analizi için Pearson testi kullanılmıştır. Uyku kalitesinin öngörücülerini belirlemek için çoklu doğrusal regresyon kullanıldı. Bulgular: Hemodiyaliz grubunda depresyon ve anksiyete skorları kontrol grubuna göre anlamlı derece- de yüksekti (p<0,001). Hemodiyaliz hastalarının %79.2’sinde kötü uyku kalitesi saptandı ve PSQI skorları kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksekti (p<0,001). Çoklu regresyon analizi, anksiyete, depresyon ve medeni durumun PSQI puanlarının anlamlı yordayıcıları olduğunu ve varyansın %56,8’ini açıkladığını gösterdi (R² = 0,568, p < 0,001). Sonuç: Çalışma, hemodiyaliz hastalarında depresyon ve anksiyetenin uyku kalitesini önemli ölçüde olum- suz etkilediğini göstermiştir. Bulgular, bu hasta grubunda psikososyal müdahalelerin önemini vurgulamak- ta ve sağlık profesyonellerine uyku sorunlarının yönetiminde psikolojik faktörleri dikkate almaları gerekti- ğini hatırlatmaktadır.
Aim: This study was conducted to investigate the effects of depression and anxiety on sleep quality in patients receiving hemodialysis treatment and to evaluate these relationships. Methods: The study was conducted in a cross-sectional design in a training and research hospital in Tur- key. The study included 101 hemodialysis patients and 100 healthy control participants. The sample size was calculated using G*Power software (effect size = 0.48, α = 0.05, power = 0.95), requiring a minimum of 180 participants. Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Insomnia Severity Index (ISI), and Epworth Sleepiness Scale (ESS) were used as data collection tools. In- dependent samples t-tests and Pearson correlations were used for group comparisons and associations. Multiple linear regression was employed to identify predictors of sleep quality. Results: Depression and anxiety scores were significantly higher in the hemodialysis group compared to the control group (p<0.001). Poor sleep quality was detected in 79.2% of hemodialysis patients, and PSQI scores were significantly higher compared to the control group (p<0.001). Multiple regression analysis showed that anxiety, depression, and marital status were significant predictors of PSQI scores, explaining 56.8% of the variance (adjusted R² = 0.568, p < 0.001). Conclusion: The study showed that depression and anxiety significantly negatively affected sleep quality in hemodialysis patients. These results highlight the importance of incorporating psychosocial interven- tions within the care of this population and emphasize the need for healthcare providers to address psy- chological factors when managing sleep disturbances.
