Militarizasyon MENA Ülkelerinde Çevresel Kirliliği Nasıl Etkiliyor?
İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, cilt.42, sa.1, ss.217-235, 2022 (ESCI, TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 42 Sayı: 1
- Basım Tarihi: 2022
- Dergi Adı: İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: Emerging Sources Citation Index (ESCI), TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.217-235
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışmanın temel amacı, 1995-2018 yılları arasında MENA ülkelerinde militarizasyonun çevresel kirliliğe neden olup
olmadığını analiz etmektir. Bu amaca yönelik çalışmada iki aşamalı sistem genelleştirilmiş momentler metodu (GMM)
kullanılmıştır. Çalışmada bağımlı değişken çevresel kirliliği temsil eden CO2
emisyonudur. Temel bağımsız değişken olan
militarizasyonun göstergesi olarak ise askerî harcamaların GSYH’ye oranı kullanılmıştır. Ayrıca çalışmada ekonomik küreselleşme,
doğal kaynak bolluğu, kişi başı GSYH, ticari açıklık ve toplam sermaye oluşumu kontrol değişkenler olarak kullanılmıştır. Elde
edilen sonuçlara göre, CO2
emisyonu ile militarizasyon, doğal kaynak bolluğu, kişi başı GSYH ve ticari açıklık arasında anlamlı
pozitif, CO2
emisyonu ile ekonomik küreselleşme ve toplam sermaye oluşumu arasında anlamlı negatif ilişki bulunmaktadır.
Bu sonuçlardan hareketle, MENA ülkelerinde çevresel kirliliğin azaltılabilmesi için askerî harcamaların azaltılmasının, fosil
(yenilenemez) enerji tüketiminin yenilenebilir enerji ile ikamesinin, iktisadi büyüme ile çevresel sürdürülebilirliği birlikte
gözeten politikaların önem arz ettiği söylenebilir.