3.International ICONTECH SYMPOSIUM on Innovative Surveys in Positive Sciences, Marrakush, Fas, 28 - 29 Ocak 2021, ss.107-108, (Özet Bildiri)
β-parvalbuminler termal ve enzimatik bozulmaya karşı dayanıklı alerjen bileşenlerdir. Avrupa Alerji ve Klinik İmmünoloji Akademisi (EAACI) alerjik reaksiyon başlatacak β-parvalbumin miktarını 0.1 mg/100 g balık eti olarak vermektedir. Türkiye’nin en çok ithal ettiği balık türleri içinde somon balığı (Salmo salar) ilk sıradadır. Somon, alerjen β-parvalbumin (Sal s 1) içermektedir. Bu çalışmada, çiğ ve ambalajlı-yarı işlenmiş toplam 20 adet somon balığı ürününde sandwich elisa ile Sal s 1 düzeyi, real-time PCR ile Sal s 1 kodlamaktan sorumlu genin ekspresyonu ve moleküler kenetlenme çalışmaları ile Sal s 1’in soya alerjenleri (Gly m 5 ve Gly m 6), hardal alerjeni (Sin a 1), IgE, kültür somon balığı yetiştiriciliğinde yoğun kullanılan antibiyotikler (florfenikol ve oksitetrasiklin hidroklorür) ve doğal antihistaminik C vitamini ile çapraz reaktivite potansiyelinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bulgular t-testi ile istatistiksel analiz edilmiştir (p<0.05). Elisa sonuçlarına göre, örneklerin Sal s 1 düzeyi ortalaması 0.285±0.046 mg/100 g balık eti bulunmuştur. Genomik analizde, örneklerin %60’ında Sal s 1 geni amplifikasyonu (Ctgenel ort: 28.94±5.44) alınmıştır. İstatistik analiz elisa ve gen ekspresyonu sonuçları arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir (p=0,034). in siliko hesaplamalı çalışmalar sonucunda ise; Sal s 1 alerjenine karşı -6.43 kcal/mol (florfenikol) > -5.78 kcal/mol (oksitetrasiklin hidroklorür) > -3.92 kcal/mol (C vitamini) bağlanma enerji sıralaması gözlenmiştir. Bu sıralama ilgili bileşiklerin Sal s 1 alerjene karşı çapraz reaktivite gösterdiğini, ancak soya ve hardal alerjenleri ile etkileşmediğini ortaya koymuştur. Bunun yanında, IgE ile olan in siliko araştırma Sal s 1 alerjenine karşı çapraz reaktivite gösterdiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, incelenen somon ürünlerin β-parvalbumin yapının düzeyi, alerjeni kodlamaktan sorumlu genin aktifliği ve özellikle antibiyotikler ve IgE ile çapraz reaktivite potansiyeli taşıdığı için alerjene duyarlı kişiler açısından potansiyel risk oluşturduğu tespit edilmiştir.