12. Uluslararası Muhasebe ve Finans Araştırmaları Kongresi, Erzincan, Türkiye, 18 - 20 Eylül 2025, ss.1-13, (Tam Metin Bildiri)
Sürdürülebilirlik, işletmelerin stratejik kararlarında ve sabit yatırımların yönlendirilmesinde her geçen gün daha belirleyici bir unsur haline gelmektedir. Bu bağlamda sürdürülebilirlik performansının işletmelerin sabit yatırım kararları üzerindeki etkilerinin incelenmesi, sürdürülebilirliğin uzun vadeli karar alma süreçlerindeki rolünün daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacaktır. Buradan hareketle bu çalışmada işletmelerin sürdürülebilirlik performanslarının sabit yatırım kararları üzerindeki etkileri incelenmiştir. Literatürde sürdürülebilirlik ve sabit yatırım kararları arasındaki ilişkiyi doğrudan ele alan çalışmaların sınırlı olması, çalışmanın temel motivasyonunu oluşturmuştur. Çalışmada, 2018 yılı ikinci çeyreği ile 2024 yılı birinci çeyreği arasındaki dönemde Borsa İstanbul (BİST)’da sürdürülebilirlik raporlaması yapan 34 işletmeye ait veriler kullanılarak panel veri analizine dayalı üç regresyon modeli geliştirilmiştir. Bu modellerde bağımsız değişkenler olarak genel sürdürülebilirlik performansı ile çevresel, sosyal ve yönetişim alt boyutlarına ilişkin performans göstergeleri; bağımlı değişkenler olarak ise maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar ve toplam sabit yatırımlar yer almıştır. Kontrol değişkenleri kapsamında ise aktif büyüklük, finansman oranı ve işletme yaşı değişkenleri modellere dâhil edilmiştir. Çalışma kapsamında maddi ve maddi olmayan duran varlıkların toplamı, işletmelerin toplam sabit yatırım düzeyini temsil eden değişken olarak ele alınmıştır. Yapılan analizler sonucunda sürdürülebilirlik performansının alt boyutlarının maddi duran varlıklar ve toplam sabit yatırımlar üzerinde anlamlı ve pozitif etkilere sahip olduğu belirlenmiştir. Buna karşın genel sürdürülebilirlik performansının maddi duran varlıklar ve toplam sabit yatırımlar üzerindeki etkisi anlamlı ve negatif bulunmuştur. Maddi olmayan duran varlıklar açısından ise herhangi bir anlamlı ilişkiye ulaşılamamıştır. Elde edilen sonuçlar, sürdürülebilirlik performansının yatırım kararları üzerindeki etkilerinin yatırım türüne göre farklılaştığını göstermektedir. Ayrıca sonuçlar, sürdürülebilirlik performansının analizinde alt boyutların ayrı ayrı dikkate alınmasının önemine işaret etmektedir.
Sustainability is becoming an increasingly decisive factor in businesses' strategic decisions and the direction of fixed investments. In this context, examining the effects of sustainability performance on businesses' fixed investment decisions will contribute to a better understanding of sustainability's role in long-term decision-making processes. Based on this, this study examines the effects of businesses' sustainability performance on fixed investment decisions. The limited number of studies in literature that directly deal with the relationship between sustainability and fixed investment decisions formed the main motivation for this study. Using data from 34 businesses reporting on sustainability on Borsa Istanbul (BIST) between the second quarter of 2018 and the first quarter of 2024 three regression models based on panel data analysis were developed. In these models, the independent variables are performance indicators related to overall sustainability performance and environmental, social, and governance sub-dimensions; the dependent variables are tangible fixed assets, intangible fixed assets, and total fixed investments. Within the scope of control variables asset size, equity-to-debt ratio, and business age variables have been included in the models. Within the scope of the study the sum of tangible and intangible fixed assets was considered as a variable representing the total level of fixed investment of businesses. The analyses revealed that the sub dimensions of sustainability performance had significant and positive effects on tangible fixed assets and total fixed investments. In contrast, the effect of overall sustainability performance on tangible fixed assets and total fixed investments was found to be significant and negative. No statistically significant relationship was observed for intangible fixed assets. The results obtained show that the impact of sustainability performance on investment decisions varies depending on the type of investment. Furthermore, the results indicate the importance of considering the sub-dimensions separately in the analysis of sustainability performance.