SINIRLI EHLİYETSİZLERİN MİRASI RET HAKKI

Creative Commons License

usta o.

Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt.21, sa.2, ss.747-783, 2026 (TRDizin)

Özet

Mirasın reddi, mirasçıya mirasçılık sıfatını kabul etmeme imkânı sunan bir haktır. Bu hakkın kullanımı, mirasçılık sıfatını geçmişe etkili şekilde ortadan kaldırır. Mirasçıların kural olarak mirası ret hakkı vardır. Ancak Türk Medeni Kanunu m. 610’daki sebeplerden birinin varlığı halinde mirasçı, mirası kayıtsız ve şartsız kabul etmiş sayılır. Mirasın reddi, mirasçının iradesinin ya da hukuki bir düzenlemenin sonucu olabilir. Mirası kendi iradesiyle reddetmek isteyen mirasçının, fiil ehliyetine sahip olması geçerlilik için aranan bir şarttır veya kuraldır. Benzer şekilde hükmi reddin tespiti davası açabilmek için de mirasçının medeni hakları kullanma ehliyetini haiz olması gerekir. Kişiye sıkı sıkıya bağlı olmayan bu hakkın, ayırt etme gücüne sahip küçük ya da kısıtlılar yani sınırlı ehliyetsizler bakımından nasıl kullanılacağı konusu önemlidir. Mirasçının fiil ehliyeti tam değilse kanuni temsilci tarafından ret işleminin gerçekleştirilmesi veya kanuni temsilcinin bu işleme izin vermesi gerekir. Burada mirasçının velayet ya da vesayet altında olması bakımından bazı farklılıklar söz konusu olabilmektedir. Çalışmanın amacı, sınırlı ehliyetsizlerin velayet veya vesayet altında olmaları dikkate alınarak mirası ret hakkını kullanmalarını ve sınırlı ehliyetsizler bakımından bu hakkı düşüren halleri incelemektir.
Disclaimer of inheritance is a right that grants the heir the opportunity to reject the status of heirship. The exercise of this right extinguishes the status of heirship with retroactive effect. As a rule, heirs have the right to disclaim the inheritance. However, in the presence of one of the grounds specified in Article 610 of the Turkish Civil Code, the heir is deemed to have accepted the inheritance unconditionally and without reservation. The disclaimer of inheritance may result from the will of the heir or from a statutory regulation. For an heir who wishes to disclaim the inheritance by their own free will, possessing full legal capacity to act is a condition or a rule required for validity. Similarly, in order to file a lawsuit for the determination of constructive disclaimer, the heir must possess the capacity to exercise civil rights. The issue of how this right, which is not strictly personal, shall be exercised in respect of minors or restricted persons possessing the power of discernment, namely persons with limited legal capacity to act, is important. If the heir does not possess full legal capacity to act, the disclaimer must be performed by the legal representative, or the legal representative must participate in this transaction. There are certain differences in this regard depending on whether the heir is under guardianship or parental authority. The objective of this study is to examine the exercise of the right to disclaim inheritance by persons with limited legal capacity to act, taking into account whether they are under guardianship or parental authority, and the circumstances that cause the forfeiture of this right with respect to the said persons.