Biyofiziksel Perspektifle FİZİK TEDAVİ MODALİTELERİ, Selma YAMAN,Hamit YILMAZ, Editör, Akademisyen Kitabevi, Ankara, ss.93-104, 2025
Bu bölüm, modern rehabilitasyon tıbbının vazgeçilmez
modaliteleri olan Nöromüsküler Elektriksel Stimülasyon (NMES) ve Fonksiyonel
Elektriksel Stimülasyonu (FES) kapsamlı şekilde incelemektedir. Luigi
Galvani'nin 1790'daki öncü keşfinden başlayarak, Liberson'un 1961'deki düşük
ayak düzeltme çalışması gibi önemli kilometre taşları ele alınmaktadır.
Henneman'ın Boyut Prensibi ve elektriksel stimülasyon sırasında Tip II liflerin
öncelikli olarak aktive edilmesiyle bu prensibin tersine çevrilmesi gibi nörofizyolojik
temeller açıklanmaktadır. FES'in, elektriksel stimülasyonun istemli eforla
senkronizasyonu yoluyla kortikal reorganizasyonu teşvik etmek için Hebbian
plastisite prensiplerinden nasıl yararlandığı detaylandırılmaktadır. Dalga
formu, puls genişliği (motor aktivasyon için 400-600 μs), frekans (optimal
30-50 Hz bandı) ve görev döngüsü dahil biyofiziksel optimizasyon parametreleri
tartışılmaktadır. Klinik uygulamalar; inme rehabilitasyonu, spinal kord
yaralanması, multipl skleroz, serebral palsi, ortopedik durumlar (diz protezi, ön
çapraz bağ rekonstrüksiyonu, osteoartrit) ve kardiyovasküler/yoğun bakım
ortamlarını kapsamaktadır. Bölüm, stimülasyonla indüklenen yorgunluk gibi
klinik zorlukları ele alarak asenkron stimülasyon protokolleri, yapay zekâ
destekli adaptif algoritmalar ve ev tabanlı telerehabilitasyon sistemleri gibi
yenilikçi çözümlerle sonlanmaktadır.
This chapter comprehensively examines Neuromuscular
Electrical Stimulation (NMES) and Functional Electrical Stimulation (FES), two
essential modalities in modern rehabilitation medicine. Beginning with Luigi
Galvani's pioneering discovery in 1790, the chapter traces the evolution of
electrical stimulation through key milestones including Liberson's landmark
1961 work on drop foot correction. The neurophysiological foundations are
explored, particularly Henneman's Size Principle and its reversal during electrical
stimulation, where Type II fibers are preferentially recruited. The chapter
details how FES leverages Hebbian plasticity principles to promote cortical
reorganization through synchronization of electrical stimulation with voluntary
effort. Biophysical optimization parameters including waveform, pulse width
(400-600 μs for motor activation), frequency (30-50 Hz optimal range), and duty
cycle are discussed. Clinical applications span stroke rehabilitation, spinal
cord injury, multiple sclerosis, cerebral palsy, orthopedic conditions (knee
arthroplasty, anterior cruciate ligament reconstruction, osteoarthritis), and
cardiovascular/Intensity care unit settings.
The chapter concludes by addressing clinical challenges such as
stimulation-induced fatigue and presents emerging solutions including
asynchronous stimulation protocols, AI-driven adaptive algorithms, and
home-based telerehabilitation systems.