GENÇ YETİŞKİNLERDE ALGILANAN HALİTOZİS, PERİODONTAL FARKINDALIK VE YAPAY ZEKA İLİŞKİSİ
TDB 29. Uluslararası Diş Hekimliği Kongresi, İstanbul, Türkiye, 1 - 04 Ekim 2026, cilt.1, sa.270, ss.403, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Cilt numarası: 1
- Basıldığı Şehir: İstanbul
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.403
- Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
AMAÇ:Periodontitisle ilişkili yaygın bir problem olan halitozis, kişinin kendi ağız kokusuna yönelik farkındalığı yoluyla sağlık algısını, sosyal ilişkilerini ve yaşam kalitesini etkileyebilmektedir. Yapay zekanın (YZ) diş hekimliğinde hasta bilgilendirme potansiyeli ve genç yetişkinlerin yoğun dijital teknoloji kullanımı göz önüne alındığında, dental problemlerin yönetiminde YZ kullanımı güncel bir araştırma konusu olmuştur. Literatürde halitozis, periodontal sağlık farkındalığı ve YZ'nın dental sorulara verdiği yanıtların doğruluğu genellikle ayrı ayrı incelenmiş olsa da bunları birlikte ele alan çalışmalar sınırlı kalmıştır. Bu çalışmanın amacı, genç yetişkinlerde algılanan ağız kokusu sıklığı ile ilişkili ağız sağlığı davranışlarını, periodontal sağlık farkındalığını ve YZ kullanım tutumlarını değerlendirmek; bu değişkenler arasındaki ilişkileri ve YZ'dan edinilen bilgilerin diş hekimine başvurma davranışına etkisini incelemektir. GEREÇ VE YÖNTEM:Bu çalışmaya 254 genç yetişkin (18-30 yaş) dahil edildi. Çalışma Google Forms anket kullanarak gerçekleştirildi. Katılımcılara; sosyodemografik özellikler, ağız hijyeni davranışları, öz-algılanan ağız kokusu, periodontal sağlık bilgi ve farkındalığı ve YZ destekli ağız-diş sağlığı ile ilişkili bilgileri arama davranışları olmak üzere beş bölümden oluşan anket soruları yönlendirildi. BULGULAR:Katılımcıların 114'ü (%44,9) son üç ayda ağız kokusu (AK) olduğunu, 102'si (%40,2) olmadığını bildirmiş; "emin değilim" diyen 38 katılımcı dışlanarak analizler 216 kişi üzerinden yapılmıştır. Düzenli arayüz temizliği, AK bildirmeyenlerde (%51,0) bildirenlere (%32,5) göre anlamlı derecede daha yaygındı (p=0,009). Diş eti kanaması, ağız kuruluğu ve dil yüzeyindeki plak birikimi ise AK bildiren katılımcılarda daha sık görüldü. Katılımcıların %62,2'si ağız-diş sağlığı bilgisi için YZ kullandığını, %25,9'u ise YZ yanıtlarına göre diş hekimine başvuruyu ertelediğini bildirdi. SONUÇ:Bu çalışma, öz-algılanan AK'nun genç yetişkinler arasında yaygın olduğunu ortaya koymuştur. YZ araçlarının yaygın olarak kullanıldığı ve en sık kullanım amacının bilgi edinmek olduğu belirlenmiştir. YZ kullanıcılarının yaklaşık dörtte biri, YZ'dan aldığı bir yanıt nedeniyle diş hekimine başvurmayı ertelediğini bildirmiştir. YZ tabanlı araçlar, profesyonel dental bakımın yerine geçmesi veya bu bakımı geciktirmesi yerine, güvenilir ağız sağlığı bilgisine erişimi destekleyen tamamlayıcı araçlar olarak kullanılmalıdır.