Türkiye’de Sektörel Petrol Tüketiminin İhracat Üzerindeki Etkilerinin Analizi
Trends in business and economics (Online), cilt.40, sa.3, ss.521-534, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 40 Sayı: 3
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.16951/trendbusecon.1714829
- Dergi Adı: Trends in business and economics (Online)
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.521-534
- Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışmada, 1990-2022 dönemi için Türkiye’de sanayi sektörü petrol tüketimi, ulaştırma sektörü petrol tüketimi ve GSYİH faktörlerinin ihracat hacmi üzerindeki etkileri incelenmiştir. Çalışmada tüm değişkenlerin fark durağan olduklarının tespit edilmesi üzerine eşbütünleşme testi uygulanmış ve VECM tahmin edilmiştir. Uzun dönem katsayılarını tahmin edebilmek için ayrıca FMOLS ve CCR tahmincileri kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar sanayi sektörü petrol tüketimi ve GSYİH’nin ihracat üzerinde pozitif etkili olduğunu ancak ulaştırma sektörü petrol tüketiminin ihracat üzerinde negatif etkili olduğunu ortaya koymaktadır. En fazla petrol tüketiminin ulaştırma sektöründe gerçekleşmesi, petrol arzının dışa bağımlılığının yüksek olması, petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar karşısında yurt içi piyasaların kırılgan bir yapıda olmaları, petrol fiyatlarındaki artışların yurtiçi üretim maliyetlerini ve dış ticarette taşıma maliyetlerini artırması gibi faktörler ulaştırma sektörü petrol tüketiminin ihracat üzerinde negatif etkili olmasında rol oynamaktadır.