Dijital Dönüşüm ve Endüstri 5.0 Çağında Kadın Emeği


Tutar Y. N.

Ekin Yayınevi, Ankara, 2026

  • Yayın Türü: Kitap / Araştırma Kitabı
  • Basım Tarihi: 2026
  • Yayınevi: Ekin Yayınevi
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu bölüm, kadın emeğini Endüstri 5.0 bağlamında toplumsal cinsiyete duyarlı ve norm

temelli bir analitik çerçevede incelemektedir. Temel amacı, Endüstri 5.0'ın insan merkezli

yaklaşımı ile kadın çalışma yaşamının gerçekliği arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir.

Bölüm üç eksen üzerine kurulmaktadır: Birinci bölüm, Endüstri 5.0 ile feminist yaklaşım

arasındaki kavramsal ilişkiyi haritalandırmaktadır. İkinci bölüm, CEDAW, Pekin Eylem

Platformu, ILO standartları, Avrupa Birliği düzenlemeleri, OECD çalışmaları ve BM

Kadın çerçeveleri odağında kadın emeğine ilişkin uluslararası normatif mimariyi ele

almaktadır. Üçüncü bölüm, söz konusu normların Türkiye'de nasıl yerelleştiğini

incelemektedir.

Metodolojik açıdan bölüm nitel belge analizine dayanmaktadır. Bulgular, Türkiye'de

kadın emeğine ilişkin uluslararası normların ekonomik güçlenme, istihdam, girişimcilik,

dijital beceri geliştirme ve kooperatifleşme başlıkları altında daha görünür politika

hedeflerine dönüştürüldüğünü göstermektedir. Platform çalışanlarının hakları, algoritmik

hesap verebilirlik, dijital güvenlik, teknoloji aracılı şiddet, cinsiyete duyarlı veri üretimi ve

sosyal koruma alanlarında ise kurumsal çeviri daha sınırlı kalmaktadır. Bu seçici

yerelleşme, Endüstri 5.0'ın insan merkezli dili ile kadınların dijital emek piyasalarındaki

çalışma koşulları arasındaki gerilimi görünür kılmaktadır. Bölüm, dijital dönüşümün

kadınlar için gerçek bir güçlenme alanına dönüşebilmesi için teknolojiye erişimin sosyal

koruma, bakım politikaları, dijital güvenlik ve emek haklarıyla birlikte ele alınması

gerektiğini savunmaktadır.