KAZAK TÜRKÇESİNDE TARIM ALETİ TERİMLERİ

Türk toplumlarında tarımın yerini ve önemini anlamanın en temel yollarından biri söz varlığı çalışmalarıdır. Söz varlığı, o dili konuşan toplumun kavramlar dünyasıdır. Maddi ve manevi kültürünün yansıtıcısıdır ve dünya görüşünün bir kesitidir. Söz varlığı çalışmaları dilin tarihine geniş ölçüde ışık tutar. Yüzyıllar boyunca ortaya çıkan ses, biçim, söz dizimi ve anlam değişikliklerini yansıtır. Verilen bilgilere göre Kazakların ve diğer Türk topluluklarının çok erken zamanlarda tarım yaptığı anlaşılmaktadır. Bu durum dile de yansımıştır. Birçok tarım terimi söz varlığında yerini almıştır. Türkçe ve Kazakçadaki ortak tarım terimlerinden bunu anlamak mümkündür. Bu çalışmada, Kazakça tarım el aletlerine dair söz varlığı incelenmiştir. Öncelikle Kazakçadaki tarım el aleti terimleri tespit edilmiştir. Daha sonra bu terimler Türkçeyle ortaklık ve farklılık göstermeleri yönüyle sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Tarım el aletleri tarihî Türk lehçeleri, Türkçe ve Kazakçada müşterek olanlar ve olmayanlar olarak ayrılmıştır. Makale sınırları sebebiyle müşterek tarım el aletleri ayrıntılı olarak incelenmiş ancak Kazakçaya özgü olanlar liste hâlinde verilmiştir. Tarım el aletleri; ekim ve dikim aletleri, sulama aletleri, hasat aletleri, zararlılara karşı kullanılan aletler, tarımsal ürün işlemede kullanılan aletler, tarımla dolaylı yönden ilgili el aletleri olarak alt başlıklara ayrılmıştır. Hasatta kullanılan tarım el aletlerinde biçme ve bileği, toplama, eleme ve saklama aletlerinde ortak sözcük sayısının çok olduğu görülmüştür.