Gıda Güvenliği Denetimlerinde İdarenin Eksikliklerinin ve Hatalarının Bedeli ile Kusurun Ötesindeki Sorumluluğu


Ceylan M.

Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt.21, sa.230, ss.81-117, 2026 (TRDizin) identifier

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 21 Sayı: 230
  • Basım Tarihi: 2026
  • Dergi Adı: Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.81-117
  • Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Gıda güvenliğinin sağlanması, genel sağlığın korunması hususunda idareye yüklenen önemli görevlerden birisidir. Mevzuatta bu hususta idareye birtakım görev ve sorumluluklar yüklenmiştir. İdare, gıda güvenliğini sağlamak adına yapacağı denetimlerde zarara sebebiyet verebilir. Bu durumda idarenin kusurlu ve kusursuz sorumluluğu gündeme gelir. İdarenin eylem ve işlemleri neticesinde kusurunun bulunması hâlinde kusurlu sorumluluğu söz konusu olur. Bu konu idari eylem ve idari işlem açısından ayrı ayrı ele alınmalıdır. Ayrıca idari işlemden kaynaklanan zararlarda işlemin iş ve dış unsurları yönünden ortaya çıkan hukuka aykırılıklar farklı özellikler taşımaktadır. Gıda güvenliği denetimleri sürecinde idareye atfedilebilecek herhangi bir kusurun olmaması hâlinde risk ilkesi ve fedakârlığın denkleştirilmesi ilkesi çerçevesinde idarenin kusursuz sorumlu olması imkân dahilindedir. Bu iki teorinin gıda güvenliği özelinde incelenmesi gerekmektedir. İdarenin, gıda güvenliğine ilişkin hususlarda çok yönlü sorumluluğu ortaya çıkabilir. Gıda güvenliği alanında ortaya çıkan idarenin sorumluluğu birey hakları ve kamu yararı arasındaki dengenin korunmasını gerektiren hassas bir alandır. Çalışmada bütün bu meseleler ve bunlardan kaynaklanan sorunlara dikkat çekilmiş ve çözüm önerileri getirilmeye çalışılmıştır.
Ensuring food safety is one of the important duties imposed on the administration for the protection of public health. The legislation imposes certain duties and responsibilities on the administration in this regard. The administration may cause damage to its audits to ensure food safety. In this case, the defective and perfect responsibility of the administration comes to the agenda. In the event that the administration is found to be at fault because of its acts and conducts, its culpable liability comes into question. This issue should be addressed separately in terms of administrative conduct and administrative act. In addition, in damages arising from administrative act, the unlawfulness arising in terms of the internal and external elements of the act have different characteristics. In the absence of any fault attributable to the administration in the process of food safety audits, it is possible for the administration to be strictly liable within the framework of the principle of risk and the principle of equalization of sacrifice. These two theories need to be analyzed in the context of food safety. The responsibility of the administration may be multifaceted in matters related to food safety. The responsibility of the administration in the field of food safety is a sensitive area that requires the protection of the balance between individual rights and public interest. This study draws attention to all these issues and the problems arising from them and tries to offer solutions.