5. ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ, İzmir, Türkiye, 28 Ekim - 01 Kasım 2019, ss.15-295, (Özet Bildiri)
Amaç: Ülkemizde antibiyotiklerin bilinçsizce kullanımı nedeniyle insan patojeni bakterilerin ilaçlara karşı direnç kazandıkları bilinmektedir. Bu nedenle bilim insanları tarafından bitkisel kaynaklar ve bu maddeleri taşıyan tıbbi bitkiler gibi farklı kaynaklardan yeni antimikrobiyal bileşiklerin keşfedilmesi yönünde çalışmalar sürdürülmektedir. Bu çalışmada Rize yöresinden toplanan Sorbus torminalis (Akçaağaç Yapraklı Üvez) bitki özütünün antimikrobiyal aktiviteleri araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Rize ve çevresinde yetişen Sorbus torminalis (Akçaağaç Yapraklı Üvez) ağaç kabuğundan elde edilen metanol ekstraktının (10 mg/ml) antimikrobiyal etkisi Çukur Difüzyon metoduna göre Gram (+) bakterilerden; Bacillus subtilis, Enterococcus faecalis, Staphylococcus aureus, Gram (-) bakterilerden Acinetobacter haemolyticus, Escherichia coli, Enterobacter aerogenes, Klebsiella pneumoniae, Pseudomonas aeruginosa, Salmonella typhimurium ve mantarlardan Candida albicans, Candida propolis üzerinde denenmiştir. Her suşun taze kültürleri, 0.5 McFarland'a (bakteriler için 1x108 cfu / mL, mantarlar için 1x106 cfu / ml) ayarlandı ve besiyerine yayıldı. Agar üzerine açılan standart çukurlara özütten 50 µl eklendi. Gram (+) bakterilerde pozitif kontrol olarak Ampisilin, Gram (-) lerde Gentamisin ve mantarlarda Amfoterisin B kullanılmıştır. Negatif kontrol olarak DMSO kullanılmıştır. İnkübasyon süresi bakteriler için 18 saat, mantarlar için 48 saattir. Bulgular: Çalışmada kullanılan bitki ekstresi test edilen mikroorganizmalardan B.subtilis ve E.faecalis’in gelişmelerini farklı oranlarda inhibe etmiştir (16 ve 8 mm inhibisyon zonu). Özütün diğer bakteriler ve mantarlar üzerinde herhangi bir antimikrobiyal etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç: Sorbus spp. metanol özütü çalışmada kullanılan Gram pozitif bakterilerden sadece B.subtilis ve E. faecalis üzerindeki etkili bulunmuştur. Diğer mikroorganizmalar üzerinde etkisi saptanamamıştır. İnhibisyon zonuna bakılarak Sorbus spp.özütünün hafif antimikrobiyal etkinliği olduğu söylenilebilir. Bitkinin metanol dışında farklı polariteye sahip çözücülerle özütlerinin yapılması ve patojenite oluşturan başka mikroorganizmalar üzerindeki antimikrobiyal etkilerinin araştırılması gerektiği önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Sorbus torminalis, Antimikrobiyal Aktivite, Gram pozitif bakteri