Servikal eksternal rezorpsiyon kavitelerinin farklı materyaller ile tamiri sonrası statik kuvvet uygulanmasının oluşturduğu gerilmelerin değerlendirilmesi: Üç boyutlu sonlu elemanlar analizi
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE ÇOBAN ÖKSÜZER
Danışman: Ahter Şanal Çıkman
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu tez çalışmasının amacı servikal eksternal rezorpsiyon kavitelerini farklı materyaller ile tamir ettikten sonra uygulanan kuvvetin dişin, destek dokuların ve kullanılan materyallerin üzerinde oluşturduğu gerilmelerin dağılımlarını incelemek ve klinikte yararlı olabilecek veriler sunmaktır. Materyal ve Metot: Bu araştırmada model olarak maksiller santral kesici diş seçildi ve Wheeler diş atlasındaki farklı açılardaki görüntüleri kullanılarak Rhinoceros 4.0 programından yararlanılarak 3 boyutlu sonlu elemanlar modeli oluşturuldu. Üst santral dişi destekleyen kemik dokusu (kortikal ve süngerimsi kemik) ve periodontal ligament modellendi. Lamina dura ve periodontal ligament kalınlıkları 0.25 mm olarak belirlendi. Sement tabakasının fiziksel özellikleri dentine benzer ve çok ince olduğundan dolayı ihmal edildi. Oluşturulan ilk model kontrol modellerinden biri olmak üzere, diğer kontrol modeli için dişe kanal tedavisi uygulaması bilgisayar üzerinde taklit edildi. Tedavi edilmemiş rezorpsiyon modelimiz için ilk oluşturulan ana model üzerinde dişin labialinde servikal eksternal kök rezorpsiyonu simüle edildi ve labial kemikte servikal rezorpsiyon ile uyumlu olacak şekilde kemik yıkımı da modellendi. Oluşturulan bu modeldeki rezorpsiyon kavitenin koronal yönü kompozit ile radiküler yönü farklı materyaller (mineral trioksit agregat, cam iyonomer siman, rezin modifiye cam iyonomer siman, Biodentine, Bioaggregate, kalsiyumla zenginleştirilmiş siman) ile tamir edilerek diğer 6 model oluşturuldu. Toplamda oluşturulan 9 modele dişin insizal kenarının 2 mm apikalinden, dişin uzun aksına 135 derece açı ile gelecek şekilde 300 N değerinde uygulandı. Kuvvet uygulanması sonucu dentinde oluşan von Mises gerilme dağılımı, maksimum ve minimum asal gerilme dağılımları, destek kemikte meydana gelen maksimum ve minimum asal gerilme dağılımları ve kullanılan tamir materyalleri üzerinde oluşan von Mises gerilme dağılımları değerlendirildi. Bulgular: Kuvvet uygulanması sonucun oluşan gerilme dağılımlarına bakıldığında dentindeki en fazla stres tedavi edilmemiş servikal rezorpsiyona sahip diş modelinde, en az stres ise herhangi bir işlem uygulanmamış santral diş ve kanal tedavili santral diş modelinde görüldü. Servikal eksternal rezorpsiyonların tamiri ile dentindeki gerilme dağılımları sağlıklı dişe yaklaştı. Biodentine, Bioaggregate ve CEM materyalleri kendi aralarında benzer gerilme dağılımları sergiledi ve stresi kendi üzerinde absorbe ederek MTA, CİS ve RMCİS materyallerine kıyasla dentine daha az stres iletilmesine neden oldu. MTA, CİS ve RMCİS modelleri de kendi aralarında benzer gerilme dağılımları sergiledi. Kortikal ve spongioz kemikteki gerilme dağılımları tüm modellerde benzerdir. Sonuç: Dentinde oluşan gerilme dağılımları değerlendirildiğinde rezorpsiyon kavitesi tamiri için Biodentine, Bioaggregate ve CEM materyalleri tercih edilebilir. Anahtar kelimeler: Stres analizi, kök rezorpsiyonu, MTA, Biodentine, Bioaggregate, kalsiyumla zenginleştirilmiş siman