Öğretmenlerin eleştirel düşünmeye yönelik bilişsel yapılarının incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Fen Bilgisi Eğitimi (Yl), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATTİME ASRİÇETİN

Danışman: Nagihan Yıldırım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüz eğitim sistemi bireylerin karşılaşılan problem durumlarına yönelik pratik çözümler üretmesini hedeflemektedir. Bireylerin zihninde var olan bilgileri ile karşılan durumlara yönelik çözümler üretebilmeleri için eleştirel düşünme becerisine sahip olmaları beklenmektedir. Öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerinin geliştirilmesinde eğitim ve öğretim sürecinin önemli bir yeri bulunmaktadır. Bu çalışma öğretmenlerin eleştirel düşünme kavramına yönelik kavramsal tanımlamalarının belirlenerek öğretmenlerin ilgili kavrama yönelik bilişsel yapılarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Nitel yaklaşım ve doküman analizi deseniyle yürütülen çalışmanın örneklem grubunu Aydın'ın Didim ilçesinde görev yapan farklı branştaki (Türkçe, Sosyal Bilgiler, Fen Bilimleri ve Matematik) 40 öğretmen oluşturmaktadır. İlgili alan yazın taranarak oluşturulan form, yarı yapılandırılmış mülakat soruları çalışmanın veri toplama araçlarını oluşturmaktadır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde içerik analizinden yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda; öğretmenlerin genel olarak eleştirel düşünmeye yönelik beceri temelli bir anlayışa sahip oldukları ancak eğilimlerin önemine yönelik farkındalıklarının olduğu, eleştirel düşünme kavramına yönelik bilişsel yapılarının benzer olduğu, eleştirel düşünmeyi kazandırmada kullanılan yöntem ve teknikler arasında en fazla beyin fırtınası ve soru cevap yöntemini kullandıkları ve öğretmenlerin yarısının öğrencilerin eleştirel düşünme becerisini geliştirmeye yönelik uyguladıkları etkinlikler açısından kendilerini yetersiz gördükleri tespit edilmiştir.