16. Yüzyıl Şairi Misâlî' nin Tuyuğlarının Hurufilik Bağlamında İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Esra Aka

Danışman: Mehmet Sait Çalka

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışması, giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Bu çalışmada 16. yüzyılın Hurufi şairlerinden Misâlî ya da diğer adıyla Gül Baba Divanı'nda bulunan tuyuğların Hurufilik çerçevesinde incelemesi yapılmıştır. Şairler ve eserleri hakkında araştırmalar yapılırken yaşadıkları dönemin toplumsal, siyasal ve edebî alanlarının da incelenmesi gerektiği düşünüldüğünden, çalışmanın giriş bölümünde, XVI. yüzyıl siyasi özellikleri ve edebî muhiti hakkında genel hatlarıyla bilgi verilmiştir. Daha sonra yapılan bilimsel çalışmalardan, tuyuğun tanımı ve özellikleriyle ilgili bilgiler derlenmiş ve Hurufilik inancı, felsefesi ve ortaya çıkışı hakkında geniş bilgilere yer verilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde, şairin hayatı, sanatı, edebî kişiliği ve eserlerine değinilmiştir. İkinci bölümde ise çalışmanın asıl kısmını teşkil eden, şairin divanındaki tuyuğlarının, şekil özellikleri ve Hurufilik inancı çerçevesinde incelemesi yapılmıştır. Çalışmanın son kısmı olan sonuç bölümünde ise, çalışma neticesinde varılan tespitler hakkında değerlendirmelere yer verilmiştir. Çalışmanın ekler kısmına ise Misâlî (Gül Baba) türbesinin fotoğrafları; şairin tuyuğlarını daha iyi anlaşılması adına oluşturulan sözlük ve Misâlî'nin tüm tuyuğları eklenmiştir. Anahtar Kelimeler: Klasik Türk Edebiyatı, 16. Yüzyıl, Tuyuğ, Hurufilik, Misâlî, Gül Baba.