ANDROCTONUS CRASSİCAUDA VE LEİURUS ABDULLAHBAYRAMİ AKREP ZEHİRLERİ PEPTİTLERİNİN BAZI HASTANE ENFEKSİYON ETKENLERİ ÜZERİNDEKİ ANTİMİKROBİYAL ETKİLERİNİN İN VİTRO VE İN VİVO ARAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK OSKAY
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Kazım Şahin
Eş Danışman: Figen Çalışkan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Antibiyotiklere dirençli bakterilerin neden olduğu nozokomiyal enfeksiyonlar önemli ekonomik ve insan sağlığı sorunlarına yol açmaktadır. Bu nedenle bilim adamları dirençli bakterilere karşı yeni arayışlara yönelmişlerdir. Bu bakterilere karşı etkin bir doğal madde bulmak amacıyla Androctonus crassicauda ve Leiurus abdullahbayramii akrep zehirlerinin HPLC yöntemiyle saflaştırarak mevcut antimikrobiyal peptitlerin (AMP) in vitro ve ratlar ESCAPE bakteri suşları ile sepsis oluşturarak in vivo etkinliğini araştırmayı amaçladık. Ayrıca saflaştırılan bu peptitlerin nanopartikülle kaplanarak antimikrobiyal etkinliğini güçlendirmeyi amaçladık. İn vitro çalışmada agar kuyucuk yöntemiyle bakterilere karşı etkinlik araştırıldı. L.abdullahbayramii akrep türünde herhangi bir etkinlik bulunmazken A.crassicauda türünde 36. dk fraksiyonunda K.pneumoniae suşuna karşı etkinlik tespit edildi. Bu fraksiyonla nanopartikül kaplama işlemi ve daha sonra karakterizasyon analizleri gerçekleştirildi. İn vitro deneylerde gruplara ayrılan ratlar K.pneumoniae klinik suşu ile sepsis oluşturuldu. Bakteri uygulamasından sonra 6. saatte tedavi amacıyla akrep zehirleri uygulandı ve 24. saatte sakrifiye edildi. Sepsis bulgularını ve denenen maddenin etkinliğini görmek amacıyla akciğer dokuları alındı ve homojenizasyon işlemine tabi tutuldu. Bunlardan ELİSA ile TNF-α, IL-1β, IL-6 ve IL-10 ölçümleri yapıldı. MMP-2 ve MMP-9' lu primer ve sekonder antikor kitleri kullanılarak ekstraselüler matriks ve fibrozis açısından histopatolojik incelemeler yapıldı. Elde edilen biyokimyasal, histopatolojik ve immunohistokimyasal veriler ışığında K.pneumoniae' ye karşı sepsis oluşturulan kontrol grubuna göre anlamlı farklılık bulunmuştur. Ayrıca histolojik olarak sepsis grubunda akciğer doku kesitlerindeki alveolar septadaki değişiklikler ve inflamasyon alanları ile hyalin membran yapısında azalma her iki akrep türünde de gözlemlenmiştir. Sitotoksisite belirlenmesinde HeLa hücre kullanılmış. 24 ve 48 saat dilimlerinde iki akrep türünde de sitotoksik etkinlik saptanmıştır. Bu bulgular ışığında AcraX' in K.pneumoniae suşuna karşı etkili olduğu sonucuna varılmıştır.