Müellifi Meçhul Bir Latîfe Mecmuası Dürrü'l-Letâif (İnceleme-Metin-Günümüz Türkçesi-Dizin-Sözlük)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sibel Soykan

Danışman: Mehmet Sait Çalka

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sözlükte "güldürecek tuhaf, güzel söz ve hikâye", "mizah yollu söz, fıkra", "şaka" ve "sır, ince mana" gibi anlamlara gelmekte olan latîfe, edebî bir terim olarak sözle ifade edilmesi zor olan durumlarda ince zekâ ve etkileyici bir üslup kullanarak güldürü unsuru/maksadı yanında düşündürmeyi de amaçlayan bir ifade biçimidir. Bu ifade biçimiyle vücuda getirilen eserlere ise latîfe-nâme veya letâif-nâme adı verilmiştir. Söz konusu bu eserler müstakil olarak yazılabildiği gibi mecmualarda da derlenebilmişlerdir. Bilindiği gibi mecmualar derlendikleri dönemin edebî zevkini, edebiyat anlayışını yansıtmanın yanı sıra, tarihî, biyografik birçok bilginin de kapılarını okuyucuya aralamaktadır. Bu bağlamda latîfe mecmuaları da dönemin mizah kültürü hakkındaki bilgileri bizlere sunmaktadır. Bu çalışmada, Erzurum Seyfettin Özege kütüphanesi Bağış Kataloğu'nda 3073 SÖ 1257 numarada kayıtlı ve Dürrü'l-Letâif başlığını taşıyan basma nüsha incelenmeye çalışılmıştır. Giriş kısmında genel olarak latîfe kavramından söz edildikten sonra, birinci bölümde çalışma konumuz olan Dürrü'l-Letâif''in şekil özellikleri incelenmiş, ikinci bölümde mecmuanın dil ve imla hususiyetlerine geçilmiştir. Üçüncü bölümde ise metin; transkripsiyon yöntemiyle günümüz alfabesine aktarılmış, ardından günümüz Türkçesine çevrilmiştir. Çalışmanın son kısmında ise sözlük ve metnin tıpkıbasımı verilmiştir.