İlkokul öğrencilerine değerlerin öğretiminde yararlanılabilecek edebi ürün örnekleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İlköğretim Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ASLI ÖZÇELİK
Danışman: Seher Yarar Kaptan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmada, ilkokul öğrencilerine on kök değerin kazandırılmasında yararlanılabilecek edebi ürün örneklerinin bir araya getirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda literatürde değerler eğitimi ve edebi ürünleri ortak konu alan bilimsel çalışmalar incelenmiştir. Araştırma dokümanların bir araya getirilerek sistematik bir biçimde incelenmesini sağlayan doküman analizi yöntemi ile yürütülmüştür. Dört alt problem çerçevesinde gerçekleştirilen araştırmanın ilk aşamasında ilkokul temel ders kitaplarında yer alan edebi metinler incelenerek içerdikleri değerler ve türleri tespit edilmiştir. Elde edilen bulgularda ilkokul ders kitaplarında değerlerin aktarıldığı edebi metin sayısının yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu doğrultuda araştırmanın ikinci aşamasında alan yazında yer alan edebi ürün ve değerler eğitimini ortak konu alan 85 bilimsel çalışmaya erişilmiştir. Bu bilimsel çalışmalar içerisinden çeşitli kriterler çerçevesinde seçilen 52 bilimsel çalışma, araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. İncelenen bilimsel çalışmaların sonuçları değerlendirilerek bir araya getirilen edebi ürünler, türleri ve aktardıkları kök değerler başlıkları altında sınıflandırılarak sunulmuştur. Bulgular doğrultusunda toplamda 574 adet edebi ürün önerisi bir araya getirilmiştir. Bu edebi ürünlerde en sık aktarılan kök değerin sevgi değeri, en sık rastlanan türün ise hikâye türü olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın üçüncü aşamasında incelenen bilimsel çalışmalar türleri, yayım yılları, örneklemleri ve araştırma yöntemlerine göre incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre yararlanılan bilimsel çalışmaların 28'inin yüksek lisans tezi, 23'ünün makale ve 1'inin doktora tezi türünde olduğu, en sık yayım yapılan yılın 2019, örneklem olarak en sık seçilen yaş grubunun 9-10 yaş grubu ve en sık kullanılan yöntemin doküman incelemesi/analizi yöntemi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın dördüncü bölümünde ilkokul temel ders kitaplarında en az rastlanan kök değer olan sabır değeri seçilerek ebeveynler ve eğitimciler için bir edebi ürün kılavuzu oluşturulmuştur.