İlkokul ve ortaokul din kültürü ve ahlak bilgisi dersinin eleştirel düşünme becerisi açısından değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA ÇETİN

Danışman: Bayramali Nazıroğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada eleştirel düşünme kavramı incelenmiş ve eleştirel düşünmenin ilkokul ve ortaokul Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersindeki yeri saptanmaya çalışılmıştır. Araştırma çerçevesinde mevcut İlköğretim DKAB Dersi Programı?ndaki eleştirel düşünmeye yapılan vurgular ortaya konmuş ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlatılmış olan İlköğretim DKAB öğretmen kılavuz kitaplarının ilköğretim öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerini geliştirmeye uygun olup olmadığı incelenmiştir. Çalışma, iki ana bölümden oluşmaktadır: Birinci bölümde düşünme ve süreçleri hakkında bilgi verilmiş, düşünmenin türleri, öğeleri ve düşünme becerileri açıklanmış ve İslâm dininin düşünmeye verdiği önem belirlenmeye çalışılmıştır. Bu bölümde sonraki bölümlere temel teşkil etmesi amacıyla eleştirel düşünmeyle ilgili temel bilgilere yer verilmiş, eleştirel düşünme kavramı irdelenerek eleştirel düşünme eğitimi konusuna değinilmiş, İslâm?da düşünmenin ve eleştirel düşüncenin yeri, din eğitiminde eleştirel düşünme ve din eğitiminde eleştirel düşünme etkinlikleri hakkında teorik bilgi verilmiştir. İkinci bölümde, İlköğretim DKAB dersi programında eleştirel düşünmeye verilen önemi tespit etmek amacıyla programda eleştirel düşünmeye yapılan vurgular ortaya konmuş, öğretmen kılavuz kitabının işleniş basamağı ve ölçme-değerlendirme bölümlerindeki eleştirel düşünmeyi geliştirici yöntem ve teknikler, etkinlikler ve sorular incelenerek kitapların eleştirel düşünme öğretimine uygunluğu araştırılmıştır. Sonuç ve değerlendirme kısmında ise, mevcut durumu iyileştirmek için yapılabilecekler tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur. Araştırma sonucunda İlköğretim DKAB öğretim programının pek çok yerinde eleştirel düşünmeye vurgu yapıldığı ancak eleştirel düşünmenin içeriği hakında bilgi verilmediği belirlenmiş, öğretmen kılavuz kitaplarındaki ders işleme stratejileri, sorular ve etkinliklerin birçoğunun eleştirel düşünme açısından anlamlı olmakla birlikte yeterli olmadığı ve geliştirilmesi gerektiği ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Eleştirel düşünme, din eğitimi, düşünme becerileri, düşünme becerileri eğitimi, düşünme eğitimi, düşünme öğretimi, İlkokul ve Ortaokul Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi, öğretim programı.