Süleymaniye Kütüphanesi 3443 Numarada Kayıtlı Mecmuanın MESTAP Veri Tabanına Göre Tasnifi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı (Yl) (Tezli), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Hilal Altuntaş

Danışman: Songül Karaca

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sözlük anlamı "cem' olunmuş, toplanmış, bir araya getirilmiş şey" olan mecmûa, belirli konuların ya da şiirlerin bir araya getirildiği eserlerin genel adıdır. Klasik Türk Edebiyatı açısından önemli bir yere sahip olan mecmûalar yaşanılan dönemin siyasi, edebi, kültürel yapısı hakkında bilgi verebilir. Mecmû'alar, derleyeni ve derleme tarihi bilinmese bile, mecmû'alarda bulunan metinlerden hareketle, mecmû'anın derleme tarihi yaklaşık olarak tespit edilebildiği veya edilebileceği için, dönemin şiir zevkini, beğenilen şiirlerini, toplanan şiirlere ve metinlere göre de o dönemin en beğenilen şiirlerini belirleme hususunda yardımcı olmaktadır. Bu çalışmada, Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi Koleksiyonunda yer alan 3443 demirbaş nolu Mecmûʻatül-Gazeliyyât tanıtılmıştır. İncelediğimiz II+57+I varaklık bu mecmûanın 18. yüzyılda tertip edildiği düşünülmektedir. Zira eser içerisinde Emrî, Muradî, 'Ubeydî, Bakî, Haverî, Hayâlî, Sunʻî, Nevʻî, Fuzûlî, Hüdaî, Ulvî, Rahmî, Necatî, Fazlî, Belîg, Nihalî'nin gazelleri yer almaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde gazel mecmûası hakkında bilgi verilmiştir. Bu başlıktan sonra ikinci bölüme geçilmiş ve eser hakkında bilgiler verilmiştir. Söz konusu bölümde eserin dış ve iç özelliklerinden bahsedilmiş ve metnin imlası yer almıştır. Son bölümde ise transkripsiyonlu metne ve metnin tıpkıbasımına yer verilmiştir.