Deneysel olarak periodontitis oluşturulmuş ratlarda melatoninin psikolojik stres ilişkili periodontal doku yıkımı üzerine önleyici etkileri
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMİH ALPEREN BOSTAN
Danışman: Oğuz Köse
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Deneysel Olarak Periodontitis Oluşturulmuş Ratlarda Melatoninin Psikolojik Stres İlişkili Periodontal Doku Yıkımı Üzerine Önleyici Etkileri Amaç: Bu hayvan çalışmasının iki temel amacı stres ilişkili periodontitisin periodontal yapı üzerine muhtemel etkileri ile sistemik melatonin uygulamasının önleyici etkinliğini kapsamlı olarak araştırmak idi. Materyal ve Metod: 48 erkek Sprague-Dawley rat rastgele altı gruba ayrıldı: kontrol, restraint stres (S), deneysel periodontitis (Dp), restraint stres-deneysel periodontitis (S-Dp), restraint stres-melatonin (S-Mel), restraint stres-deneysel periodontitis-melatonin (S-Dp-Mel). Periodontitis, sağ-sol alt 1.molar dişlerin boyunlarına sub-paramarjinal pozisyonda 3.0 ipek sütur yerleştirilmesi ve süturun yerinde 5 hafta süre ile muhafazası yoluyla indüklendi. Ligatürleme ile eş zamanlı olarak restraint stres uygulandı. Ligatürleme ve restraint stres uygulamalarını takip eden 21. günden başlayarak intraperitoneal olarak melatonin ve taşıyıcı (Kontrol, S, Dp, S-Dp grupları) uygulamaları (10 mg/vücut ağırlığı/gün, 14 gün) gerçekleştirildi. Çalışmanın 42. gününde tüm gruplara açık alan testi uygulandı. Ratların ötenazisi öncesi serum örnekleri, ötenaziyi takiben mandibular doku örnekleri alındı. Periodontal kemik kaybı histolojik kesitlerle ölçüldü. Serum örneklerinde kortikosteron seviyeleri ölçüldü. Sağ mandibular doku örneklerinde histopatolojik ve immünohistokimyasal (RANKL, OPG), sol mandibular doku örneklerinde ise biyokimyasal (MDA, GSH, TOD, TAOK, OSİ, IL-1β, IL-10, IL-1ß / IL-10,MMP-8, MMP-9 seviyeleri) değerlendirmeler yapıldı. Bulgular: Melatonin, restraint stresin kortikosteron düzeyi ve açık alan testi parametrelerinde meydana getirdiği artışı belirgin olarak kısıtladı (p<0,05). Restraint stres ilişkili periodontitisli ratların periodontal dokularında belirgin olarak yüksek tespit edilen alveolar kemik kaybı, kemik yıkımından sorumlu moleküller (RANKL/OPG), proinflamatuar sitokinler (IL-1ß / IL-10), proteaz (MMP-8, MMP-9) ve oksidatif stres (OSİ) düzeylerini ise baskıladığı tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Sistemik melatonin uygulaması stresin periodontal dokulardaki sınırlı düzeydeki yıkıcı etkilerini belirgin bir şekilde önleyebilmektedir. Anahtar Kelimeler: Restraint stres, deneysel periodontitis, melatonin, oksidatif stress, matriks metalloproteinaz